ศูนย์ฝึกอบรมงานเชื่อมาตรฐานสากล เป็นหน่วยงานภาครัฐ สังกัดสถาบันพัฒนาฝีมือแรงงาน ภาค ๑สมุทรปราการ กรมพัฒนาฝีมือแรงงาน

1. มาตรฐานฝีมือแรงงานแห่งชาติแบ่งเป็น 3 ระดับ
a. สาขาช่างเชื่อมอาร์กโลหะด้วยมือ
b. สาขาช่างเชื่อมแม๊ก (เหล็กบาง)
c. สาขาช่างเชื่อมแม๊ก (เหล็กหนา)
d. สาขาช่างเชื่อมทิก (เหล็ก,สเตนเลส)

- ระดับ 1 เป็นการเชื่อมต่อตัวที ท่า PB/2F,PF/3F,PD/4F,PK/5F

- ระดับ 2 เป็นการเชื่อมแผ่นต่อชน ท่า PA/1G,PC/2G,PF/3G,PE/4G

- ระดับ 3 เป็นการเชื่อมท่อต่อชน ท่า PH/5G,H-L045/6G

- จะดำเนินการทดสอบ ทั้งภาคทฤษฎี 50 ข้อ ภาคปฏิบัติ 4 ชิ้นงาน ตามระดับการสอบ

- ค่าธรรมเนียมทดสอบ 100,150,200 บาท สำหรับ ระดับ 1 ,ระดับ 2,ระดับ 3

- ตัวอย่างวุฒิบัตร สำหรับผู้ผ่านการทดสอบทั้งภาคทฤษฎี และภาคปฏิบัติ เกณฑ์ผ่านร้อยละ 70

ตัวอย่างรายการหลักสูตรฝึกอบรม

ศูนย์ฝึกอบรมงานเชื่อมมาตรฐานสากล

Training Center for International Welding;TCIW

การให้บริการ

การดำเนินการทดสอบและรับรองช่างเชื่อม ดำเนินการทดสอบโดยศูนย์ฝึกอบรมงานเชื่อมมาตรฐานสากล สถาบันพัฒนาฝีมือแรงงานภาค ๑ สมุทรปราการ

ศูนย์ฝึกอบรมงานเชื่อมาตรฐานสากล เป็นหน่วยงานภาครัฐ สังกัดสถาบันพัฒนาฝีมือแรงงาน ภาค ๑สมุทรปราการ กรมพัฒนาฝีมือแรงงาน กระทรวงแรงงาน ได้รับการรับรองเป็นศูนย์ฝึกอบรมและทดสอบฝีมือช่างเชื่อมที่ได้รับอนุญาต ( Approved Training Body; ATB ) จากสถาบันการเชื่อมสากล ( International Institute of Welding ; IIW ) ในราวเดือนมกราคม ๒๕๕๔ นั้น ทำให้มีขอบข่ายการให้บริการทั้งภารกิจปกติ และการดำเนินการในฐานะ ATB ของ IIW ซึ่งมีกิจกรรมหลักสองด้าน ได้แก่

๑.การฝึกอบรม

๑.๑การฝึกอบรมในฐานะหน่วยงานของกรมพัฒนาฝีมือแรงงาน

- ใช้หลักสูตรกลางที่ได้รับการรับรองของกรมพัฒนาฝีมือ

แรงงาน (กพร.) ในการฝึกอบรมตามเงื่อนไขของประกาศ

และระเบียบว่าด้วยการพัฒนาฝีมือแรงงาน

- การฝึกอบรม ตามความต้องการของสถานประกอบการ

โดยใช้หลักสูตรที่ร่วมร่างขึ้นระหว่างสถานประกอบการ

และกพร.เพื่อใช้พัฒนาทักษะของผู้ปฏิบัติงานเฉพาะทาง

หรือเฉพาะด้านเท่าที่ จำเป็นในการใช้งาน

- สาขาที่ให้การฝึกอบรม ได้แก่ ช่างเชื่อมไฟฟ้า ช่างเชื่อม

ทิก ช่างเชื่อมมิก ช่างเชื่อมแม็ก ช่างเชื่อมฟลักซ์คอร์

ช่างเชื่อมแก๊ส ช่างตัดโลหะด้วยแก๊ส ช่างประกอบท่อ

                                               รูปที่ ๑ วุฒิบัตรรับรองผู้ผ่านการฝึกอบรม

๑.๒การฝึกอบรมในฐานะศูนย์ฝึกอบรม ที่ได้รับอนุญาต ( Approved Training Body; ATB )

- การฝึกอบรมตามเค้าโครงหลักสูตร International Welder หมายเลข IAB- 089- 2003/EWF – 452-467-480-481 ภายใต้ข้อกำหนดของสถาบันการเชื่อมสากล ( International Institute of Welding ; IIW ) และคู่มือการบริหารคุณภาพ ( QMH ) โดยทั่วไปมีความแตกต่างกับหลักสูตรยกระดับฝีมือแรงงาน ของกรมพัฒนาฝีมือแรงงาน ในส่วนของที่มาของหลักสูตร จุดเน้นของหลักสูตร ระยะเวลาการฝึก และขอบข่ายการนำไปใช้ในการปฏิบัติ งานของผู้ผ่านการฝึกอบรม รวมถึงคุณสมบัติของครูผู้ฝึกและผู้เข้ารับการฝึก

- สาขาที่เปิดการฝึกอบรมได้แก่ ช่างเชื่อมต่อตัวที(International Fillet Welding), ช่างเชื่อมต่อชนแผ่นโลหะ(International Plate Welding),ช่างเชื่อมต่อชนท่อ ( International Pipe Welding )

- กระบวนการเชื่อมในการฝึกอบรม ได้แก่ กระบวนการเชื่อมอาร์กโลหะด้วยมือ (MMA welding process) การช่างเชื่อมทิก(TIG Welding process) การเชื่อมมิก/แม็ก (MIG/MAG Welding process) การเชื่อมแก๊ส ( Oxi- Fuel gas Welding process) โดยสามารถฝึกในกลุ่มวัสดุประเภทเหล็กเหลียว สแตนเลส อลูมิเนียม

- ตัวอย่างรายการหลักสูตรการฝึกอบรม

- กระบวนการเชื่อมในการฝึกอบรม ได้แก่ การเชื่อมอาร์กโลหะ

ด้วยมือ (MMA welding process) การเชื่อมทิก(TIG Welding

process) การเชื่อมมิก/แม็ก (MIG/MAG Welding process)

การเชื่อมแก๊ส ( Oxi- Fuel gas Welding process) โดยสามารถ

ฝึกในกลุ่มวัสดุประเภทเหล็กเหนียว สแตนเลส อลูมิเนียม

- เปิดฝึกรุ่นละไม่น้อยกว่า ๖ คน

- ผู้ผ่านการฝึกตามเกณฑ์ที่กำหนดจะได้รับหนังสือรับรองจากสถาบัน

การเชื่อมสากล ( IIW-Diploma ) จากผู้แทนสถาบันการเชื่อมสากล

ประจำประเทศไทย (ANB)

                       รูปที่ ๒ หนังสือรับรองจากสถาบันการเชื่อมสากล ( IIW-Diploma )

๒. การทดสอบฝีมือช่างเชื่อม

๒.๑ การทดสอบฝีมือช่างเชื่อมตามมาตรฐานฝีมือแรงงานแห่งชาติ

- ศูนย์ฝึกอบรมงานเชื่อมมาตรฐานสากล ดำเนินงานในฐานะหน่วยงานของกรมพัฒนาฝีมือแรงงาน สามารถเปิดให้การบริการทดสอบแก่บุคคลทั่วไป เข้าทดสอบฝีมือตามมาตรฐานฝีมือแรงงานแห่งชาติ กลุ่มอาชีพช่างเชื่อม ตามประกาศของคณะกรรมการส่งเสริมการพัฒนาฝีมือแรงงาน ผู้ผ่านการทดสอบตามเกณฑ์ที่กำหนดจะได้รับหนังสือรับรองฝีมือจากกรมพัฒนาฝีมือแรงงาน รวม ๙ สาขาช่าง ได้แก่

๑)ช่างเชื่อมอาร์กโลหะด้วยมือ(ช่างเชื่อมระดับ ๑,๒,๓

๒)ช่างเชื่อมทิก ( ช่างเชื่อมอาร์กอน)ระดับ ๑,๒,๓

๓)ช่างเชื่อมแม็ก (ช่างเชื่อม CO2 )ระดับ ๑,๒,๓

๔)ช่างเชื่อมฟลักซ์คอร์ระดับ ๑,๒

๕)ช่างเชื่อมแก๊สระดับ ๑,๒

๖)ช่างประกอบท่อระดับ ๑

๗)ช่างเชื่อมท่อพอลิเอทิลีนความหนาแน่นสูงระดับ ๑

๘)ช่างตัดโลหะด้วยแก๊สระดับ ๑

๙)ช่างโลหะแผ่นระดับ ๑

                                                                                         รูปที่ ๓ หนังสือรับรองผู้ผ่านการทดสอบ

๒.๒ การทดสอบฝีมือช่างเชื่อมตามตามมาตรฐานสากล

รูปที่ ๔ หนังสือรับรองผู้ผ่านการทดสอบ EN

- ให้บริการทดสอบรับรองฝีมือช่างเชื่อม ภายใต้ข้อกำหนดตาม

มาตรฐานสากล( ISO Approval testing Standard – ISO 9606 – 1,

ISO9606-2 ) และมาตรฐานยุโรป( European Standard - EN 287-1,

EN287-2 ) ได้แก่

๑) ช่างเชื่อมอาร์กโลหะด้วยมือต่อตัวที,ต่อชนเหล็กแผ่น,ต่อชนท่อ

( MMA International Fillet,Plate,Tube Welding )

๒) ช่างเชื่อมมิก/แม็กต่อตัวที ,ต่อชนเหล็กแผ่น,ต่อชนท่อ

( MIG/MAG International Fillet,Plate,Tube Welding )

๓) ช่างเชื่อมทิกต่อตัวที ,ต่อชนเหล็กแผ่น,ต่อชนท่อ

( TIG International Fillet,Plate,Tube Welding )

๔) ช่างเชื่อมฟลักซ์คอร์ ต่อตัวที ,ต่อชนเหล็กแผ่น,ต่อชนท่อ  

( FCAW International Fillet,Plate,Tube Welding)

๕) ช่างเชื่อมแก๊ส ต่อตัวที ,ต่อชนเหล็กแผ่น,ต่อชนท่อ

( Oxi- Fuel gas International Fillet,Plate,Tube Welding)

๒.๓การทดสอบฝีมือช่างเชื่อมตามความต้องการของสถานประกอบการ

- เป็นการทดสอบรับรองฝีมือช่างเชื่อมเฉพาะด้านที่จำเป็นในการใช้งานตามความต้องการของสถานประกอบการ โดยทำการทดสอบตามข้อทดสอบที่ร่วมร่างขึ้นระหว่างสถานประกอบการ และกพร. ในการกำหนดวิธีการทดสอบ และวิธีการตรวจผล ที่ร่วม เพื่อใช้วัดและประเมินผลฝีมือ ทักษะ ความสามารถของผู้ปฏิบัติงาน

ต้องการข้อมูลเพิ่มเติมติดต่อที่

ศูนย์ฝึกอบรมงานเชื่อมมาตรฐานสากล

Training Center for International Welding ; TCIW

สถาบันพัฒนาฝีมือแรงงาน ภาค 1 สมุทรปราการ

1039 หมู่ 15 ตำบลบางเสาธง อำเภอบางเสาธง จังหวัดสมุทรปราการ 10452

โทรศัพท์ /โทรสาร 02 315 3800 ต่อ ช่างเชื่อม

หรือทางเมล์ นายพูลโชค โตประเสริฐ ptl_nw1962@hotmail.com, นายวัชรพงษ์ มุขเชิด vacharapongm@hotmail.com

การดำเนินการทดสอบและรับรองช่างเชื่อม

                                          การดำเนินการทดสอบและรับรองช่างเชื่อม
                          ดำเนินการทดสอบโดยศูนย์ฝึกอบรมงานเชื่อมมาตรฐานสากล
1. มาตรฐานฝีมือแรงงานแห่งชาติแบ่งเป็น 3 ระดับ
a. สาขาช่างเชื่อมอาร์กโลหะด้วยมือ
b. สาขาช่างเชื่อมแม๊ก (เหล็กบาง)
c. สาขาช่างเชื่อมแม๊ก (เหล็กหนา)
d. สาขาช่างเชื่อมทิก (เหล็ก,สเตนเลส)
- ระดับ 1 เป็นการเชื่อมต่อตัวที ท่า PB/2F,PF/3F,PD/4F,PK/5F
- ระดับ 2 เป็นการเชื่อมแผ่นต่อชน ท่า PA/1G,PC/2G,PF/3G,PE/4G
- ระดับ 3 เป็นการเชื่อมท่อต่อชน ท่า PH/5G,H-L045/6G
- จะดำเนินการทดสอบ ทั้งภาคทฤษฎี 50 ข้อ ภาคปฏิบัติ 4 ชิ้นงาน ตามระดับการสอบ
- ค่าธรรมเนียมทดสอบ 100,150,200 บาท สำหรับ ระดับ 1 ,ระดับ 2,ระดับ 3
- ตัวอย่างวุฒิบัตร สำหรับผู้ผ่านการทดสอบทั้งภาคทฤษฎี และภาคปฏิบัติ เกณฑ์ผ่านร้อยละ 70

2. ทดสอบตามมาตรฐานสากล EN287-1 (European norm)เป็นมาตรฐานสำหรับรับรองช่างเชื่อม
- ผู้เข้าสอบสามารถเลือกกระบวนการเชื่อม ชนิดรอยต่อ ชนิดชิ้นงาน และตำแหน่งท่าเชื่อม
- ค่าธรรมเนียมทดสอบ 500 บาท
- ใบรับรองมีอายุ 2 ปี และในทุก ๆ 6 เดือน ต้องให้หัวหน้างาน หรือ ผู้ควบคุมลงนามถึงความสามารถในการปฏิบัติงานของช่างเชื่อมลงในใบรับรอง

ตัวอย่างการเขียนบนใบรับรอง
o 111 P BW 1.1 B t09 PF ss nb
 111 คือ กระบวนการเชื่อมไฟฟ้า
 P คือ เหล็กแผ่น
 BW คือ รอยต่อชน
 1.1 คือ กลุ่มของวัสดุ เทียบเคียง ss400,ST37
 B คือ ชนิดของฟลักซ์ แบบด่าง
 t09 คือ ความหนาของชิ้นงาน
 PF คือ ท่าเชื่อม ท่าตั้งเชื่อมขึ้น
 ss คือ เชื่อมด้านเดียว
 nb คือ ไม่มีแผ่นรองหลัง

o 141 T BW 8 s t2.5 D 70 H-L045 ss nb
 141 คือ กระบวนการเชื่อมทิก
 T คือ ท่อ
 BW คือ รอยต่อชน
 8 คือ กลุ่มของวัสดุเหล็กกล้าไร้สนิม
 S คือ ลวดเติมไส้ตัน
 t2.5 คือ ความหนาของชิ้นงาน
 D70 คือ ขนาดเส้นผ่านศูนย์กลางของท่อ
 H-L045 คือ ท่าเชื่อม ท่ายึดเอียง 45 องศา
 ss คือ เชื่อมด้านเดียว
 nb คือ ไม่มีแผ่นรองหลัง (แต่ใช้แก๊สปกคลุมด้านหลัง)

3. ฝึกอบรมและทดสอบตามสถาบันการเชื่อมสากล IIW แบ่งเป็น
a. International Fillet Welder
b. International Plate Welder
c. International Tube Welder
- การฝึกอบรมภาคทฤษฎี ระยะเวลาฝึกอบรมไม่น้อยกว่า 50 ชั่วโมง
- การฝึกอบรมภาคปฏิบัติ ระยะเวลาฝึกอบรมไม่น้อยกว่า 140 ชั่วโมง
- ค่าธรรมเนียมการฝึกอบรม ขั้นต่ำ คนละ 2,500 บาท
- มีการสอบคัดเลือกในภาคปฏิบัติ ก่อนการเข้าฝึกอบรม
- ต้องผ่านการทดสอบทั้งภาคทฤษฎี และ ภาคปฏิบัติ จึงจะได้รับใบรับรอง

ตัวอย่างใบรับรอง

สอบถามข้อมูลเพิ่มเติมได้ที่ vacharapongm@yahoo.com , vacharapongm@hotmail.com

วิธีการลดของเสียในกระบวนการเชื่อมจุด ของกระบวนการผลิตชิ้นงาน Spring House Defect Reduction of spot welding process during manufacturing process of Spring House วีรพงษ์ ศิริภัทรางกูร* ไพบูลย์ ช่วงทอง ภาควิชาวิศวกรรมอุตสาหการ คณะวิศวกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าธนบุรี แขวงบางมด เขตทุ่งครุ กรุงเทพมหานคร 10140 E-MAIL:WEERAPONG.SIL@TSPKK.CO.TH บทคดัย่อ งานวิจัยนี้เป็นการหาสาเหตุข้อบกพร่องที่เกิดขึ้นจากการ ผลิตชิ้นส่วนยานยนต์ และปรับปรุงกระบวนการเชื่อมจุดของ ชิ้นส่วน Spring House จากการเก็บข้อมูลและวิเคราะห์โดย แผนภูมิพาเรโต้ไดอะแกรมมีสัดส่วนของเสียที่พบ ได้แก่ การ เชื่อมไม่ติด การเชื่อมระเบิด การเชื่อมมีครีบ วิธีการปรับปรุงลด ของเสียดังกล่าววิเคราะห์โดยการใช้แผนภูมิก้างปลา ตั้ง สมมุติฐานเพื่อหาสาเหตุและด าเนินการการทดลองจาก กระบวนการผลิตด้วยการเชื่อมจุดต่อเนื่องจ านวน 4000 ชิ้น และท าการศึกษาความร้อนที่เกิดขึ้นกับแท่งอิเล็คโทรด การเสีย สกึกร่อนทห่ี น้าผวิสมัผสั ศกึษาการกระแสไฟฟ้า แรงดนัของ กระแส แรงกดของอิเล็คโทรด จากผลการทดสอบสมมติฐาน พบว่าแท่งอิเล็คโทรด เกิดความร้อนสะสมเป็นระยะเวลานาน ท า ให้ความสามารถในการน ากระแสฟ้าลดลง ส่งผลให้คุณภาพของ รอยเชื่อม (Nugget Size) มีขนาดไม่ได้ตามมาตรฐาน Mazda Engineering Standard (MES.) ที่บริษัทกรณีศึกษาใช้อ้างอิง ผลจากวิจัยหาสาเหตุของเสียนี้ ได้น าไปสู่การปรับปรุง กระบวนการการเชื่อมจุดในสายการผลิตชิ้นส่วน Spring House โดยปรับค่าพารามเิตอร์ ของกระแสไฟฟ้า แรงดนัของ กระแสไฟฟ้า แรงกดของอเิลค็โทรด ในเครื่องเชื่อมแบบจุด เพื่อ ลดความร้อนที่เกิดขึ้น และติดตั้งอุปกรณ์ฉนวนป้องกนั กระแสไฟฟ้ารวั่ ในขณะทา การเชอ่ืมจุดและได้ท าการตรวจสอบ แท่งอิเล็คโทรดทุกๆ 200 ชิ้น เพื่อยืนยันผลการวิเคราะห์สาเหตุ ที่ท าให้ชิ้นงานเชื่อมเสียหาย ผลจากการตรวจสอบสมมติฐาน โดยได้ท าการสุ่มชิ้นงานมาตรวจสอบสภาพรอยเชื่อมซึ่งมีขนาด ตรงตามมาตรฐาน Mazda Engineering Standard (MES) ค าหลัก การเชื่อมแบบจุด, Spring House, มาตรฐาน Mazda Engineering Standard (MES) 1.บทน า วิธีการเชื่อมจุด (Spot Welding Method) เป็นวิธีการที่ใช้ การเชื่อมโลหะแผ่นให้ติดกัน นิยมใช้งานอย่างแพร่หลายใน อุตสาหกรรมชิ้นส่วนยานยนต์ ซึ่งบริษัทกรณีศึกษามีนโยบาย เพิ่มประสิทธิภาพในการพัฒนาและปรับปรุงการผลิตในการลด ต้นทุน นโยบายพัฒนาปรับปรุงคุณภาพอย่างต่อเนื่อง คณะผู้ ศึกษาได้เลือกกระบวนผลิตชิ้นงาน Spring House ที่มีปริมาณ ของเสียที่เกิดจากกระบวนการเชื่อมจุดในปริมาณมาก โดยคณะผู้วิจัยได้ศึกษาพารามิเตอร์ที่มีผลต่อกระบวนการเชื่อม จุดเพื่อหาค่าพาราเมเตอร์ที่เหมาะสมในการผลิตชิ้นงานนี้ บริษัทกรณีศึกษาเป็นผู้ผลิต Chassis Frame ของรถกะบะ รุ่นที่มีขนาดน ้าหนักหน่ึงตนั ซง่ึประสบปญั หาขอ้รอ้งเรยีนจาก บริษัทลูกค้า ในเรื่องของงานเชื่อมจุดไม่ติด เมื่อท าการเก็บ ข้อมูลและวิเคราะห์พบว่า สัดส่วนของปญั หาการเชื่อมไม่ติดใน กระบวนการเชื่อมจุดมีผลมาจากพารามิเตอร์ต่างๆกระบวนการ เชื่อมยังไม่สอดคล้องกบัสถานการผลติชน้ิงานในปจัจุบนั จึงต้อง ท าการวิจัยหาสภาวะที่เหมาะสมกระบวนการเชื่อมจุดเพื่อลด ปริมาณของเสียที่เกิดขึ้น และสามารถลดขั้นตอนการแก้ไขงานที่ มีข้อบกพร่องลงไปได้ ผู้วิจัยอ้างอิงมาตรฐาน ของบริษัทลูกค้า คือ Mazda Engineering Standard (MES) เนื่องจากเป็นมาตรฐานที่ใช้ใน อ้างอิงระหว่างบริษัทผู้ล่งมอบและบริษัทลูกค้า ซึ่งมาตรฐาน ดังกล่าวได้กล่าวถึง การก าหนดสัญลักษณ์และแบ่งระดับของ มาตรฐานคุณภาพชิ้นงาน ดังต่อไปนี้ 1.สัญลักษณ์ AR RANK กล่าวถึงข้อก าหนดที่เกี่ยวข้องกับ กฏหมายระหว่างประเทศซึ่งให้ความส าคัญเกี่ยวกับความ ปลอดภัยสูง เนื่องจากว่าชิ้นส่วนอาจก่อให้เกิดอุบัติเหตุร้ายแรง ต่อบุคคลตามท้องถนน 2.สัญลักษณ์ A RANK กล่าวถึงข้อก าหนดที่เกี่ยวข้องกับความ ปลอดภัยต่อผู้ใช้งาน และความปลอดภัยต่อสิ่งแวดล้อม 3.สัญลักษณ์ B RANK กล่าวถึงข้อก าหนดที่เกี่ยวข้องกับ คุณภาพการใช้งานโดยทั่วไป การเลือกขนาดของอิเล็คโทรด เพื่อให้มีขนาดและรูปร่างที่เหมาะสมกับการใช้งาน การ ตรวจสอบผิวหน้าสัมผัสของอิเล็คโทรด การเลือกเครื่องมือ ตรวจสอบเครื่องเครื่องเชื่อมจุด (Spot Welding Machine) และ การทดสอบรอยเชื่อมชิ้นงาน (Nugget) เพื่อให้คุณภาพของ ชิ้นงานมีความแข็งแรง ตรงตามมาตรฐาน MES. ที่ได้ก าหนด เอาไว้ [1] กระบวนการเชื่อมจุด (Spot Welding Process) เป็น วิธีการเชื่อมที่ท าให้ผิวหน้าของชิ้นงานติดกันเป็นจุด โดยการ วางโลหะชิ้นงาน 2 แผ่นประกบติดกัน โดยเกิดจากความร้อนที่ การประชุมวิชาการข่ายงานวิศวกรรมอุตสาหการ ประจ าปี 2554 20-21 ตุลาคม 2554 670 เป็นผลมาจากกระแสไฟฟ้าไหลผ่านชน้ิงานทเป็นตัวต้านทาน ่ี แล้วใช้แรงกดจากอิเล็กโทรด (Electrode) ท าให้ผิวหน้าของ ชิ้นงานตรงรอยเชื่อม (Nugget) หลอมละลายติดกันในช่วงเวลา สั้นๆ โดยใชแ้รงดนัไฟฟ้าต่ า และใชก้ระแสไฟฟ้าสงู ภายหลัง จากไม่มีกระแสไฟฟ้าไหลผ่านอิเล็กโทรดแล้ว ชิ้นงานจะค่อยๆ เย็นตัวลงจนกระทั่งอยู่ ในสภาวะของแข็ง ดังแสดงในรูปที่ 1 โดยรอยเชื่อมจุดมีขนาดประมาณพื้นที่สัมผัสของอิเล็กโทรดที่ใช้ กระบวนการเชื่อมจุดนั้น มีพารามิเตอร์ที่ส าคัญต่อคุณภาพของ ชิ้นงาน ได้แก่ กระแสไฟฟ้า ความต้านทาน เวลาที่ใช้ในการ เชื่อม ความหนาของโลหะ ชนิดของโลหะ รวมถึงชนิดและขนาด ของอิเล็กโทรด เป็นต้น [2] กระบวนการเชื่อมจุด ประกอบด้วย 4 ขั้นตอน ดังนี้ 1. เวลากดชิ้นงาน (Squeezing time) คือ เป็นช่วงเวลาการกด อิเล็กโทรดแนบกับชิ้นงานก่อนปล่อยกระแสไฟฟ้าไหลผ่าน 2. เวลาเชื่อม (Welding Time) คือ ช่วงเวลาทก่ีระแสไฟฟ้าไหล ผ่านชิ้นงานเพื่อให้เกิดความร้อนจนหลอมชิ้นงานเชื่อมติดกัน 3. เวลากดแช่ (Hold Time) คือ เวลาที่กดแช่งานค้างไว้ หลงัจากกระแสไฟฟ้าไหลผ่านแลว้ ซึ่งรอยเชื่อมจะเริ่มเย็นและ แข็งตัวจนมีความแข็งเพิ่มมากขึ้น 4. เวลาเปลี่ยนงาน (Off Time) คือ เวลาที่ อิเล็กโทรดเคลื่อนที่ ออกจากชิ้นงานจากจุดเดิมเพื่อไปเชื่อมจุดเชื่อมจุดอื่นต่อไป [3] รูปที่1(บน) แสดงกระบวนการเชื่อมจุด และ (ล่าง) เครื่องเชื่อม จุด (Spot Welding Machine) ของบริษัทกรณีศึกษา 3.วตัถปุ ระสงคง์านวิจยั 3.1 เพื่อปรับปรุงกระบวนการผลิต ของชิ้นส่วน Spring House 3.2 ศึกษากระบวนการเชื่อมจุด 3.3เพื่อหาสาเหตุที่ท าให้เกิดการเชื่อมไม่ติดกัน ลดของเสีย (Defect) ที่เกิดจากกระบวนการผลิต การออกแบบทดลอง ท าการทดลองโดยการท าการทดสอบตามสมมติฐานที่ได้ ตั้งไว้และท าการออกแบบการทดลองให้สอดคล้องกับสมมติฐาน นั้น โดยเก็บข้อมูลที่ได้จากการทดลองเพื่อน ามาตรวจสอบ สมมติฐาน แนวทางการออกแบบการทดลองประกอบไปด้วย 4 ขั้นตอน ดังนี้ 1) วางแผนการด าเนินการวิจัย ทราบถงึปญั หา วัตถุประสงค์ และแผนปรับปรุง 2) การตั้งสมมติฐานเพื่อน าไปสู่ การทดลอง โดยวิธีการตั้งสมมติฐานแผนภูมิก้างปลา 3) ท าการทดลองและสรุปผลเพื่อหาค่าพารามิเตอร์ที่เหมาะสม ในการตั้งเครื่องเชื่อมจุด (Spot Welding Machine) 4) ตรวจสอบยืนยัน ติดตามผลการทดลองหลังจากปรับ ค่าพารามิเตอร์ที่เหมาะสมที่สุด 4.การดา เนินงานวิจยั 4.1 การวิเคราะห์ข้อมูลเบื้องต้น จากการวิเคราะห์ข้อมูลในอดีตที่ผ่านมาของโรงงาน กรณีศึกษาเกี่ยวกับปญั หาทเ่ีกดิขน้ึในกระบวนการเชอ่ืมจุด ชิ้นส่วน Spring House ตั้งแต่เดือน ตุลาคม ถึง พฤศจิกายน 2553 พบว่า ปริมาณการผลิต 3,475 ชิ้น มีปริมาณของเสีย เกิดขึ้นคิดเป็นสัดส่วน 10.22% ดังแสดงในรูปที่ 2 ประกอบด้วย การเชื่อมไม่ติดของชิ้นงาน การเชื่อมไม่สมบูรณ์ดังแสดงในรูปที่ 3 และการเชื่อมเสียรูป เกิดจากการปรับแรงกดของ อิเล็คโทรดที่ มากเกินไปท าให้ชิ้นงานที่ผ่านกระบวนการเชื่อมจุดเสียรูป ลักษณะข้อบกพร่องดังกล่าว ส่งผลใหเ้กดิปญั หาในการน า ชิ้นงานไปประกอบเข้ากับชิ้นส่วน Shock up ซึ่งชิ้นงานที่ ประกอบเสร็จแล้ว ไม่สามารถรับแรงกระแทกในขั้นตอนการ ตรวจสอบคุณภาพได้ท าให้ชิ้นงานที่ผ่านการเชื่อมจุด หลุดออก จากกันท าให้ต้องเสียเวลา เป็นต้นทุนที่ลูกค้าต้องเสียเพิ่ม ประมาณ 250,000 บาท/ lot การผลิต รูปที่ 2 ปริมาณของ